Uitgaan & Cultuur

Provinciale herdenkingsdag in teken van '70 jaar Molukkers in Overijssel'

Het boek dat op 4 september officieel wordt gepresenteerd.

WIERDEN/NIJVERDAL – In gebouw Het Centrum aan de Constantijnstraat te Nijverdal wordt zaterdagmiddag 4 september uitgebreid stilgestaan bij de herdenking ter gelegenheid van 70 jaar Molukkers in Overijssel. Een groot evenement stond op de agenda, maar vanwege alle coronarestricties is de herdenking slechts toegankelijk voor honderd genodigden. Om toch iedereen de mogelijkheid te bieden om het evenement van dichtbij mee te maken, is er deze dag een live-stream in de lucht, te benaderen via www.livestream-service.nl/70jaarmolukkersoverijssel (vanaf 12.30 uur).

De herdenking is de enige in Nederland op deze grote schaal, weet mede-organisator en Wierdenaar Paul Salakory. “In Nijverdal zijn zaterdag zeven burgemeesters van de gemeenten aanwezig, waar Molukkers zijn ondergebracht, waaronder Wierden, Rijssen-Holten en Nijverdal, maar ook Staphorst, Zwolle, Deventer en Almelo. De commissaris van de Koning, Andries Heidema, zal ook spreken. Elders in het land wordt per gemeente op kleine wijze herdacht.

Manggurebe
Het programma van deze zaterdagmiddag is veelomvattend. Met traditionele klanken wordt de opening verzorgd door de Wierdense tifa-totobuang groep Manggurebe, waarna er toespraken en lezingen volgen van onder meer Paul Salakory, voorzitter van de Stichting 70 jaar Molukkers in Overijssel, Commissaris van de Koning van Overijssel, Andries Heidema en Wim Manuhutu. Hij vertelt als historicus over het verleden – tot driehonderd jaar terug – en het heden van de Molukse samenleving. “Het wordt een heldere analyse, waarbij ook de zwarte bladzijden niet worden geschuwd”, benadrukt Salakory.

Rocky Tuhuteru
Ook te gast is Fridus Steijlen, een antropoloog, die aan de hand van een rapport van het CBS de toekomst probeert te analyseren. En na de boekpresentatie en een korte toespraak van burgemeester van Hellendoorn Anneke Raven verzorgt Rocky Tuhuteru – oud-sportverslaggever – een interview met vier jongeren van de derde generatie die in het boek aan het woord komen. Ook de 28-jarige Charissa Leiwakabessy uit Wierden wordt aan de tand gevoeld over haar bijdrage.

Het boekwerk is een belangrijke spil in het raderwerk, een rode draad voor deze herdenking en de reizende tentoonstelling die nog volgt. Deze tentoonstelling trekt langs de zeven gemeenten, in Wierden is hij medio januari te bewonderen, en bestaat uit meerdere banners waarop de geschiedenis wordt verbeeld. Daarnaast wordt het middelbaar- en basisonderwijs er nauw betrokken door middel van een scholenproject met lespakketten.

Verbroken belofte
Het boek 'Verbroken belofte' is een relaas van pijn en hoop, opgetekend door Ditta op den Dries. Meer dan dertig interviews staan aan de basis van verschillende thema's over de pijn van het verleden, de behoefte aan erkenning en excuses en de mooie kansen voor de toekomst. De 28-jarige, uit Wierden afkomstige Charissa Leiwakabessy komt ook aan het woord en vertelt dat ze 'samen de pijn uit het verleden wil opruimen'.

Molukse soldaten
Aan de basis van deze herdenking en de uitgave van het boek staat het feit dat het in 2021 zeventig jaar geleden is dat zo'n 12.500 Molukkers vanuit Ambon en omgeving naar Nederland zijn overgebracht. Dit waren gezinnen van Molukse soldaten uit het Koninklijk Nederlands-Indische Leger. Direct na aankomst in Nederland werden deze Molukse KNIL-soldaten onverwacht ontslagen door de toenmalige regering. Pogingen om het ontslag aan te vechten mislukten, met als gevolg dat de Molukse mannen van de ene op de andere dag staatloos burgers waren. Vanaf dat moment verhardde de situatie: deze ex-soldaten hadden voor de Nederlanders in de koloniale tijd en tijdens de Tweede Wereldoorlog gevochten, maar werden vervolgens onder valse voorwendselen naar Nederland gehaald.

Nu jaren na dato is er aandacht voor erkenning, maar ook het waarheidsgetrouw vastleggen en behouden van geschiedenis rondom de Molukse samenleving in Nederland, waaronder Wierden. Dat gebeurt met de uitgifte van het boek 'Verbroken belofte' dat nog tot 4 september online is te bestellen voor vijftien euro (via 70jaarsmo@gmail.com), en daarna verkrijgbaar is voor twintig euro bij boekhandel Reterink.